Gösterim: 469 defa | Yorum yok » | Kategori: VatandaÅŸlık
VatandaÅŸlık Önemli Özet notlar *TBMM toplantı yeter sayısı: üye tam sayısının 1/3 ü (184 kiÅŸi) *TBMM karar yeter sayısı: toplantıya katılanların salt çoÄŸunluÄŸudur. Üye sayısının ¼ ünden az olamaz. *TBMM üyelerinin %5 i boÅŸalırsa ara seçimlere gidilir.(3 ay içinde karar verilir) Ara seçim her seçim döneminde 1 kez yapılır. Genel seçimsen 30 ay geçmedikçe, genel seçime 1 yıl kala ara seçim yapılmaz. *Kanun teklif etmeye Bakanlar kurulu ve milletvekilleri yetkilidir. *Bakanlar Kurulu- Kanun Tasarısı (kanun projesi), Milletvekilleri- Kanun teklifi verir. *KHK olaÄŸan dönemlerde Bakanlar Kur. tarafından, OlaÄŸanüstü dönemde Cum baÅŸkanlığında toplanan Bak. Kur. tarafından çıkarılır. *KHK ile kiÅŸi hakları ve ödevleri düzenlenemez. KHK ler baÅŸka tarih belirtilmemiÅŸse Resmi Gazetede yayımlandıkları gün yürürlüğe girer. *BaÅŸbakanın Yüce Divana sevki halinde Hükümet düşmüş sayılır. *Osmanlının yönetim biçimi mutlak monarÅŸidir. *1961 ve 1982 ortak özellileri: anayasalar askeri müdahaleler sonucu oluÅŸtu.(bir kanadı sivil, diÄŸer,i askeridir.) halk oyuna sunularak kesinleÅŸti (1961 %61 evet, 1982 %91 evet) . Sivil kanadın Bakanlar Kur. kurma ve düşürme yetkisi yoktur. *1961 ve 1982 farkları:Danışma meclisi, temsilciler meclisine göre daha fazla bürokrasi ağırlıklı,1982 anayasası daha kazuistik, daha sert, temel hak ve özgürlükler daha fazla kısıtlanmış, otorite ağırlığı var. *Parlamenter sistem yarı doÄŸrudan demokrasilerde görülür. Aracı referandumdur. Referandum, Anayasal deÄŸiÅŸikliÄŸin halk oylamasına sunulmasıdır. *1982 anayasasında seçimlerin genel oy, eÅŸit oy, gizli, açık sayım , yargı ve denetim organlarının denetiminde yapılması var. Genel oy, herkesin oy hakkına sahip olasıdır. EÅŸit oy, sadece bir oy hakkına sahip olmasıdır. *Kanuni Hakim güvencesi: Hiç kimse tabi olduÄŸu mahkemeden baÅŸka mahkemeye çıkarılamaz. *Sosyal devlet ilkesi ilk kez 1961 anayasasında benimsenmiÅŸtir. DPT 1961 anayasasıyla kurulmuÅŸtur. *Jandarma devlet: devletin görevi savunmadır der. *Polis devlet: Hukuk unsuru yoktur. VatandaÅŸlara hukuki güvence verilmemiÅŸtir.17.18 yy.da Almanya’da görülmüştür. *Hangi durumda olursa olsun, yaÅŸama hakkına, kiÅŸinin maddi manevi bütünlüğüne dokunulamaz, din vicdan düşünce açıklamasına zorlanamaz, suç ve cezalar geçmiÅŸe yürütülemez, karar verilmedikçe kimse suçlu sayılmaz. *1982 anayasasında hak ve hürriyetler: -KiÅŸi hürriyeti -KiÅŸinin dokunulmazlığı -zorla çalıştırılma yasağı -özel hayatın gizliliÄŸi -din ve vicdan hürriyeti -düşünceyi açıklama hürriyeti -basın hürriyeti -EÄŸitim ve öğretim hakkı -Ailenin korunması hakkı -ÖzelleÅŸtirme -Çalışma hakkı -grev ve sendika hakkı -sosyal güvenlik hakkı -Vatan hizmeti -Vergi hakkı -Dilekçe hakkı -Türk vatandaÅŸlığı hakkı -seçme ve seçilme hakkı -kamu hizmetine girme hakkı *CumhurbaÅŸkanı Yargıtay üyesi seçemez. *KARÅžI İZMA: Cum. Bakanlar kurulu ile birlikte yaptığı iÅŸlemlerden BaÅŸbakan ve Bakanlar sorumludur. *Cum Genel SekreterliÄŸi (Devlet denetleme kurulu) 1982 anayasası ile Cum kararnamesi ile düzenlenmiÅŸtir. *TBMM genel seçimlerinden önce Adalet, UlaÅŸtırma ve İçiÅŸleri bakanları çekilr. *OlaÄŸanüstü Hal İlan etme yetkisi Cum baÅŸkanlığında toplanan Bak.Kur.aittir. *SavaÅŸ halinde sıkı yönetim ilan edilir. DiÄŸer olaylarda olaÄŸanüstü hal ilan edilir. *Sayıştay ve Hakimler Savcılar Yüksek Kurulu, anayasada sayılmış Yüksek mahkemeler arasında yer almaz, fakat yüksek mahkeme statüsündedirler. *Devletin ÅŸekli, Cumhuriyetin nitelikleri, İstiklal marşı, Türk bayrağı ve BaÅŸkent Ankara anayasanın deÄŸiÅŸtirilemeyecek hükümleri arasındadır. *Laiklik 1924 anayasasına 1937 de yapılan deÄŸiÅŸiklikle girmiÅŸtir. *Yerel yönetim merkezi yönetime karşı daha demokratiktir, ama ülke bütünlüğü sarsılabilir,Partizanca uygulamalara yol açabilir, mali denetimde güçlükler olabilir. *HiyerarÅŸik amirler Merkez İdarenin baÅŸkent teÅŸkilatı   -   Bakan İl özel idaresi   -  Vali Belediye idaresi  -   Belediye BaÅŸkanı Köy idaresi  – Muhtar. *Jandarma kolluk yetki ve görevleri yönünden İçiÅŸleri Bakanına baÄŸlı, EÄŸitim ve öğretim yönünden Genel Kurmay BaÅŸkanlığına baÄŸlıdır, Jandarma Genel Komutanlığı bünyesinde örgütlenmiÅŸtir. *Köy korucuları Köy ihtiyar meclisi tarafından tutulur, Kaymakam emri ile iÅŸe baÅŸlar. *SaÄŸlık eÄŸitim hizmetleri İdari kamu hizmetlerine, SSK, BAÄžKUR, İŞKUR sosyal kamu hizmetlerine girer. *Devlet adına imtiyaz verme yetkisi Bakanlar Kuruluna aittir. *İlk bölgesel kalkınma planı GAP tır. *Belediye baÅŸkanı mazeretsiz kesintisiz 20 gün iÅŸe gelmezse Belediye baÅŸkanlığı düşer. Belediye Meclisi Belediye baÅŸkanı hakkında yetersizlik kararı verirse Belediye baÅŸkanı İçiÅŸleri Bakanı önerisi ve Danıştay incelemesi sonucu düşebilir. 7.5.2004-5170/1 madde kadınlar ve erkekler eÅŸit haklara sahiptir. devlet bunu yaÅŸama geçirmekle yükümlüdür. 2001-47069-23 Türk ana veya Türk babanın çocuÄŸu Türk’tür. 2001- VatandaÅŸlar dilekçe verebilir- karşılığı kendilerine yazılı olarak gecikmeden yapılır. 2005-5370/1 RTÜK Kanunu Radyo ve TV istasyonu kurmak, kanunla düzenlenecek ÅŸartlarla serbesttir. RTÜK 9 üyeden oluÅŸur. 07.05.2004 tarihinde anayasada yapılan deÄŸiÅŸiklikler: 1.Kadınlar ve erkeklerin eÅŸit haklara sahip olduÄŸu, devletin bunu yaÅŸama geçirmekle sorumlu olduÄŸu. Madde 10 2.SavaÅŸ dışında kiÅŸinin yaÅŸama hakkına, maddi manevi varlığının bütünlüğüne dokunulamaz. Ölüm cezalarının infazının önü kapandı. Madde 15 3.Mahkemece verilen ölüm cezaları nedeniyle kiÅŸinin maddi manevi varlığına dokunabilme kaldırıldı. madde 17 4.Kanuna uygun basımevleri hizmetten alıkonulamaz. Madde 30 5. SavaÅŸ, terör vb nedenlerle ölüm ve müsadere (mala el koyma) cezası verilemez. 6.Mahkemece verilen ölüm cezalarının yerine getirilmesine karar verme TBMM nin görevleri arasından çıkarılmıştır. 7.Genek Kurmay BaÅŸkanının YÖK e üye seçme yetkisi kaldırılmıştır. YÖK üyelerini Üniversiteler, Bakanlar Kurulu, Cum seçer. Atama yetkisi Cum nındır. 8.DGM yi düzenleyen 143. madde kaldırılmıştır. 9.Sayıştayın Silahlı kuvvetler elinde bulunan malları denetleme yetkisi geniÅŸletilmiÅŸtir.
Önemli: TBMM bir yasama yılında en fazla 3 kez tatil yapabilir. Ekim ayının ilk günü Cum açılış konuşması ile çalışmalarına başlar, TBMM Bütçe komisyonu 40 kişiden oluşur, 25 iktidar, 15 muhalefet üyesi. Cumhurbaşkanın tek veto edemediği kanun BÜTÇE kanunudur. Milletlerarası anlaşmalar kanun niteliğindedir. İtiraz edilemez.
A-Kişi Hak ve Hürriyetleri
B-Sosyal ve ekonomik haklar
C-Siyasi haklar
EKLER




