Gösterim: 162 defa | Yorum yok » | Kategori: Program GeliÅŸtirme
PROGRAM GELİŞTİRMENİN FELSEFİ TEMELLERİ Felsefe, bir okul için düşünce tarzını, görüşleri, inançları yansıttığı ve hedef ile içeriÄŸi etkilediÄŸinden program geliÅŸtirmede önemli bir yer tutar. Felsefe, kiÅŸisel inanç ve deÄŸerlerimizle ilgilenmemize, kim olduÄŸumuzu, var olma nedenimizi ve bir ölçüde nereye gideceÄŸimizi anlamamıza yardımcı olur. Gerek bireyi, gerekse toplumu ve konu-alanım ele ahrken neye önem verileceÄŸinin temelinde felsefı görüş ve tutumlar vardır. Felsefe, gerçeÄŸin temellendirilmesine dayalı bir baÄŸ kurma süreci ve bu sürecin sonunda elde edilen ürünlerin dirik bir bütünüdür. Temel olarak dört felsefeden söz edilebilir. 1)İdealizm (İdealistlik) İdealist görüş gerçekçiliÄŸi ruhsal sayan bir felsefe öğretisidir. GerçeÄŸe giden yolun sadece bilimsel yöntem olduÄŸunu kabul etmez; sezgisel düşüncenin de bilimsel tutum kadar önemli olduÄŸunu savunur. Bu görüşte deÄŸerler mutlaktır ve deÄŸiÅŸmez bir yapıya sahiptir; gerçek bilgi ise aklın ürünü olan bilgidir. iyi, doÄŸru ve güzelin evrensel olduÄŸunu savunan bu görüşe göre, öğrencilere yaÅŸayan deÄŸerler ve bu deÄŸerlerle nasıl yaÅŸayacağı öğretilmelidir. Idealizmde gerçek akıldır ve madde bir bakıma onun ürünüdür. Gerçeklerle ilgili olarak, bir yargının doÄŸruluÄŸu, söz konusu yargının diÄŸer yargılarla uyuÅŸmasına baÄŸlıdır. 2)Realizm (Gerçekçilik) Bu görüşe göre varolan her ÅŸey gerçektir. Dış dünyanın insan algılarından bağımsız olduÄŸu varsayımından hareket eden gerçekçilikte, maddenin varlığına olan inanç temeldir. Bir savın ya da inancın doÄŸruluÄŸu, dile getirdiÄŸi nesne ya da olgunun var olmasına baÄŸlıdır. Duygu ve arzulardan öte akla bağımlı olması, bu görüşü modern bilimin temelini oluÅŸturan nesnelliÄŸi yansıtmasına olanak vermiÅŸtir. Gerçekçiler, idealistlerin öngördükleri gibi zihnin kendi dünyasını yaratması yerine, insan zihnînin yaÅŸadığı çevre ile bilgi alışveriÅŸinde bulunduÄŸunu varsayarlar. 3)Pragmatizm (Yararcılık) Yararcılık, 19. yüzyılda Amerika’da ortaya çıkan bir felsefi akımdır. Yararcılığın özü, bir düşüncenin, bir kavramın ya da bir kuramın bir eylem planı ya da tasarısından baÅŸka bir ÅŸey olmadığını ve doÄŸruluÄŸun da yalnızca bu düşüncenin baÅŸarısından oluÅŸtuÄŸu görüşüdür. Bu görüşte önyargıların yeri yoktur. W, James’e göre yararcılık; Amprizm’den daha köklü ve daha az sorunla karşılaÅŸacak bir yöntemdir ve deneyim felsefesinin daha akılcı ve eleÅŸtirici bir uygulamasıdır. Bir fikrin, bir inancın ve bir hipotezin sonuçlarını deÄŸerlendirerek gerdeÄŸe varma yoludur. Yararcılık, insan deneyimine dayandığmdan eÄŸilim amaç ve yöntemlerinde esnekliÄŸe, sürekli deneme ve düzeltmelere olanak tanır. Buna baÄŸlı olarak eÄŸitimde çıkış noktası konu deÄŸil çocuktur. ÇocuÄŸun tüm yaÅŸamı bir bütün olduÄŸundan eÄŸitim; yaÅŸama hazırlıktan öte yaÅŸamın kendisidir. 4)Existentialism (Varotuşçuluk) Varoluşçu görüşe göre eÄŸilimin amacı özgürlüklerin artmasıdır. Her bir öğrencinin, kendi deÄŸerler sisteminin özgürce ve yetiÅŸkinlerin zorlaması olmasızın geliÅŸtirilmesine izin verilmeli ve yardımcı olunmalıdır. Fakat bu görüşün eÄŸilim sürecine yaklaşımındaki kesin tutum, bilgi düzeyi, eÄŸitim süreci, birey- grup etkileÅŸimi, öğretmen ve öğrenci konularına iliÅŸkin varolan uygulamaları reddetmesi onun uygulanabilirliÄŸini zorlaÅŸtırmaktadır. Bu nedenle, bu görüşü sistematik bir eÄŸitim kuramı olarak görmeyenlerin sayısı oldukça fazladır. Böylesi bir yaklaşımda öğretmenin rolü; ne rekabet eden bir kiÅŸilik olarak hizmet eden idealci ve bilgi veren gerçekçi, ne de sorun yaratan durumlarda danışman olarak hizmet eden yararcı bir davranış kalıbı deÄŸildir.




