Harita Ölçeği

Harita üzerinde belli iki nokta arasındaki uzunluğun, yeryüzündeki aynı noktalar arasındaki uzunluğa oranıdır.

Diğer bir deyişle, gerçek uzunlukları harita üzerine aktarırken kullanılan küçültme oranıdır.

ÖrneÄŸin : BoÄŸaz Köprüsü’nün gerçekte 1074 m olan iki ayağı arası uzaklık, ölçeÄŸi bilinmeyen bir haritada yaklaşık 0.5 cm gösterilmiÅŸtir. Haritanın ölçeÄŸini bulmak için harita üzerindeki uzunluÄŸu gerçek uzunluÄŸa oranlarız.

Buna göre haritanın ölçeÄŸi yaklaşık 1/200.000′dir.

Ölçek = Harita Üzerindeki Uzunluk / Arazi Üzerindeki Uzunluk (Gerçek Uzunluk)

Kesir Ölçek

Haritalardaki küçültme oranını basit kesirle ifade eden ölçek türüdür.

1 / 25.000 , 1 / 500.000, 1 / 1.000.000 birer kesir ölçektir.

Kesir ölçekte, pay ile paydanın birimleri aynıdır. Uzunluk birimi olarak santimetre (cm) kullanılır.

ÖrneÄŸin : 1 / 1.000.000 ölçeÄŸinde, arazi üzerindeki 1.000.000 cm (10 km)’lik uzunluk harita üzerinde 1 cm gösterilmiÅŸtir.

Çizgi (grafik) Ölçek

Haritalardaki küçültme oranını çizgi grafiği üzerinde gösteren ölçek türüdür.

Kesir ölçeÄŸe göre düzenlenir ve santimetre (cm)’nin üstündeki tüm uzunluk birimleri kullanılır.

Kesir Ölçeği Çizgi Ölçeğe Çevirme

Kesir ölçeÄŸi, çizgi ölçeÄŸe çevirirken önce 1 cm’nin kaç km’yi gösterdiÄŸi bulunur.

Örnek : 1 / 2.500.000 ölçeÄŸinde 1 cm 25km’yi gösterdiÄŸine göre çizgi ölçekte de 1 cm 25 km’yi göstermelidir.

Bir doÄŸru parçası çizilerek eÅŸit aralıklara bölünür. Ãœzerine, 1 cm 25 km’yi gösterecek ÅŸekilde deÄŸerler yazılır.

Sıfırın sol tarafındaki aralık 25 km’den daha kısa uzunlukların ölçülmesine yarayacak biçimde bölümlenir.

Çizgi Ölçeği Kesir Ölçeğe Çevirme

Çizgi ölçeÄŸi kesir ölçeÄŸe çevirirken önce ölçeÄŸin uzunluÄŸunun, toplam kaç km’yi gösterdiÄŸi bulunur. 1 cm’nin kaç km’yi gösterdiÄŸini bulmak için orantı kurulur.

ÖrneÄŸin : Çizgi ölçeÄŸin uzunluÄŸu 5 cm’dir.

5 cm 20 km gösterdiğine göre

1 cm x km’yi gösterir.

—————————————-

x = 20 / 5 = 4 km

Bulunan deÄŸer cm’ye çevrilir.

Buna göre kesir ölçek 1 / 400.000′dir.

UYARI : Çizgi ölçeği kesir ölçeğe çevirirken, grafiğin sonundaki uzunluk birimine dikkat etmemiz gerekir.

Tags: Çizgi (grafik) Ölçek, Çizgi Ölçeği Kesir Ölçeğe Çevirme, Coğrafya, Harita Ölçeği, Kesir Ölçeği Çizgi Ölçeğe Çevirme, Kesir Ölçek